foto1
foto1
foto1
foto1
foto1
„Jestem malutki ludzik z plasteliny. Dlatego na imię mi Plastuś. Mam śliczne mieszkanie: oddzielny drewniany pokoik. Obok mnie, w drugim pokoju, mieszka tłuściutka, biała guma. Ta guma nazywa się myszka. A zaraz koło gumki mieszkają cztery błyszczące, ostre stalówki. A z drugiej strony, w długim korytarzu, mieszka pióro, ołówek i scyzoryk. Z początku nie wiedziałem jak się nasz dom nazywa. Teraz już wiem: piórnik.“

Zespół Szkolno - Przedszkolny w Wiskitkach

Szkoła Podstawowa im. Marii Kownackiej w Wiskitkach

 

Maria Kownacka 

(1894 - 1982)

 Dlaczego wybraliśmy Marię Kownacką na naszą patronkę?

 

 

Maria Kownacka była przede wszystkim pisarką i pedagogiem. Realizowała zarówno w swoich tekstach literackich jak i bezpośrednim działaniu elementarne zasady humanistycznego wychowania. Twórczość jej wyrasta z gleby dzieciństwa, odwołuje się do wczesnych przeżyć estetycznych. Sięgała bardzo  często do dziecięcego i ludowego folkloru. Miejscem wydarzeń jest wieś. Bohaterami są dzieci wiejskie żyjące współcześnie. Podjęta tematyka jest nam bliska i znana. Poprzez swe książki uczy młodych odbiorców nie tylko obserwowania i kontemplacji przyrody lecz także działania. Obok praktycznych wskazówek, konkretnych informacji i przyrodniczych ciekawostek znalazły miejsce teksty literackie. Apeluje do rozsądku i do uczuć odbiorców w obronie ptasich gniazd i chronionych roślin. Dwutomowa książka jest dziełem idei ochrony przyrody - "Głos przyrody".

Maria Kownacka była szczególnie wrażliwa na potrzeby dzieci. Obdarowana instynktem społecznym nie przechodziła obojętnie obok niepokojących zjawisk. Często odkładała pracę literacką na rzecz publicystyki i działalności społecznej. Interweniowała i walczyła z takim samym zapałem o prawo do rozrywki dla dzieci jak zwalczała wszelkie przejawy i niebezpieczeństwa demoralizacji.

Pisarka poprzez swe utwory bawi, uczy i wychowuje młodzież. Pedagogom pomaga w pracy dydaktyczno-wychowawczej. Dlatego naszą chlubą jest nosić jej imię.

Życie i twórczość Marii Kownackiej

  • Maria Kownacka urodziła się 11 IX 1894 roku w miejscowości Słup koło Kutna. 
  • Do szkoły średniej uczęszczała w Warszawie. Słabe zdrowie i brak pomocy materialnej ze strony rodziny nie pozwoliły ukończyć jej studiów.
  • W 1912 roku siedemnastoletnia pisarka podjęła pracę nauczycielki w Dębowej Górze Kutnowskiej.
  • W 1915 roku w czasie I wojny światowej została ewakuowana do Mińska Litewskiego; organizowała tam prace oświatowe o różnorodnych formach
  • 1918 - 1919 powróciła do Krzywdy gdzie zorganizowała tam pierwszą legalną "szkołę ludową"; w tym czasie zaczęła również pisać drobne utwory dla dzieci
  • 1919 zamieszkuje w Warszawie; podejmuje pracę sekretarza prasowego; współpracuje z Janiną Porazińską - redaktorką "Płomyczka" oraz z Heleną Radwanową - redaktorką "Płomyka"; debiutuje w "Płomyczku" pisząc drobne opowiadania i wiersze, okolicznościowe widowiska
  • do 1939 roku pracuje jako bibliotekarka w Bibliotece Ministerstwa Reform Rolnych pod kierunkiem Marii Dąbrowskiej, a następnie Stanisława Stempowskiego
  • 1928- współorganizuje teatr kukiełkowy "Baj" zasilając go swoim repertuarem lalkowym
  • 1931 z inicjatywy Janiny Porazińskiej ukazuje się w "Płomyczku"  w odcinkach "Plastusiowy pamiętnik"
  • 1936 ukazuje się pierwsza książka Marii Kownackiej pt.: "Plastusiowy pamiętnik", która w latach powojennych doczekała się 20 wydań
  • 1939/1944 w latach okupacji przebywa na wsi, gdzie prowadzi tajne nauczanie
  • 1946 po wojnie pisarka powraca do pracy w Ministerstwie Rolnictwa; zajmuje się także pracą pisarską, wydaje teksty pisane w trakcie wojny, wznawiane są jej dawne książki dla dzieci oraz sztuki dla teatrów lalkowych
  • 1948 pisarka zostaje odznaczona  "Srebrnym Krzyżem Zasługi"
  • 1950 przechodzi na emeryturę i zajmuje się wyłącznie pracą literacką; pisze ogromne ilości pogadanek radiowych i słuchowisk; współpracuje z szeregiem czasopism dziecięcych i młodzieżowych; chętnie spotyka się z czytelnikami
  • 1951 otrzymuje I nagrodę miasta Warszawy w konkursie Ministra Kultury i Sztuki za całokształt twórczości
  • 1952 otrzymuje Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski za twórczość i działalność w ciągu ostatnich 40 lat
  • od 1953 prowadzi korespondencję w sprawie ochrony przyrody w "Turyście"
  • 1956 otrzymuje nagrodę literacką prezesa Rady Ministrów za działalność pedagogiczną i twórczość literacką dla dzieci i młodzieży
  • 1957 ukazuje się dalszy ciąg "Plastusiowego pamiętnika" pt.: "Przygody Plastusia"
  • 1962 przebywa w Szklarskiej Porębie; spotkania autorskie z dziećmi w sanatorium gruźlicy kostnej podsunęły pisarce pomysł na nowy "teatr supełków" - kukiełki wiązanej z chustek do nosa, szalików, kawałków materiału
  • 1971 czytelnicy "Płomyka" na łamach którego opublikowała pisarka niemal całą swoją twórczość przyznali jej "Order Uśmiechu"
  • 1975 pisarka otrzymuje "Medal Komisji Edukacji Narodowej" za zasługi dla oświaty i wychowania
  • 1978 pisarka zostaje odznaczona "Złotą Odznaką ZNP"
  • 1978 w Instytucie Wydawniczym "Nasza Księgarnia" wręczono pisarce nagrodę "Orlego Pióra"; ukazał się wówczas 1.000.000 egzemplarz "Plastusiowego pamiętnika"; pisarka otrzymuje również "Złotą Odznakę Zasłużonego " za wkład pracy społecznej w dziedzinie wychowania i opieki na dzieckiem w Polsce
  • 27 II 1982 roku umiera Maria Kownacka; pochowana zostaje na Powązkach; w zapisie testamentowym pisarka życzy sobie, aby cała jej twórczość literacka została przejęta przez Bibliotekę Publiczną w Warszawie, zaś jej mieszkanie stało się muzeum twórczości literackiej pisarek dzielnicy Żoliborz m. in. Janiny Porazińskiej oraz Marii Dąbrowskiej.

2018 Copyright Szkoła Podstawowa w Wiskitkach Rights Reserved